Tips bij het aanvragen van een (nieuwe) rolstoel

by Marly
Afbeeldingen: Sunrise Medical en Pixabay

Ik ben druk bezig met het aanvragen van een nieuwe rolstoel, mijn huidige stoel zit niet goed en al eerder schreef ik hier en hier over mijn problemen op dit gebied. Inmiddels ben ik weer wat verder in het proces, en heel wat wijzer! Ik deel mijn ervaringen en ga een poging doen om je wat tips te geven mocht je zelf een rolstoel moeten aanvragen.

Wat mij vooral heel erg is opgevallen bij het aanvragen van hulpmiddelen bij de WMO is dat er niemand is die je kan (of wil) vertellen waar je nu eigenlijk recht op hebt. Dat is lastig, want de WMO (en dealer) willen het graag zo goedkoop mogelijk houden, maar dit is niet altijd even goed voor de cliënt. Ik heb inmiddels wel contact met een onafhankelijk cliëntondersteuner maar die weet het eigenlijk ook allemaal niet. Wel kunnen zij je helpen met dingen uitzoeken en ondersteunen bij de gesprekken met de WMO en dealer als dit nodig is.
De grootste fout die ik heb gemaakt in het hele proces is denken: “Ik moet blij zijn dat ik überhaupt íéts krijg” en ik weet dat er veel mensen met dezelfde gedachte worstelen. Als je een duidelijk blijvende beperking hebt, zoals een amputatie of een dwarslaesie is het vrij duidelijk dat je voor de rest van je leven een rolstoel nodig zult hebben. Als je een ziekte hebt die misschien wel, misschien niet over gaat is dit wat minder duidelijk. In mijn geval heb ik heel vaak gedacht: “Hopelijk heb ik die stoel gewoon snel niet meer nodig, ik doe het er wel even mee”, waardoor ik een hele lange tijd met een verkeerde rolstoel ben blijven zitten. Ik heb wel regelmatig aangegeven dat ik niet lekker zat en pijn kreeg, maar kreeg dan uiteindelijk de conclusie te horen dat er nu eenmaal weinig aan te doen was. Er wordt je zo ook van alles wijsgemaakt. Een vriendin van mij die (ook) in een rolstoel zit is overtuigd dat je van in een rolstoel zitten nu eenmaal altijd rugklachten krijgt. Dat is haar dus aangepraat door de dealer. Dit is echt niet waar. Natuurlijk wordt bij veel en lang zitten je rug extra belast, maar juist dáárom is het zo belangrijk dat je een goed aangemeten stoel hebt. Het is niet zo dat je door het zitten in een rolstoel per definitie rugklachten krijgt.

Welke rolstoel?

Er zijn globaal een paar belangrijke kenmerken van de verschillende rolstoelen. Zo heb je een handbewogen rolstoel of een elektrische rolstoel. De naam zegt het eigenlijk al: een handbewogen rolstoel wordt manueel aangedreven dus of je hoepelt zelf, of je wordt geduwd. Een elektrische rolstoel is volledig elektrisch. Deze rolstoelen zijn eigenlijk ook niet te duwen en wegen al gauw 100 kilo. Er kunnen verschillende mogelijkheden op zitten zoals bijvoorbeeld een kantelfunctie.

Elektrische rolstoel

Elektrische rolstoel

Handbewogen vastframe rolstoel

Handbewogen vastframe rolstoel

.

Er zijn verschillende soorten handbewogen rolstoelen. Een transport rolstoel of incidenteel rolstoel zijn voor incidenteel gebruik. Bijvoorbeeld om af en toe een wat langere afstand te overbruggen, of omdat je tijdelijk een rolstoel nodig hebt. In principe zijn dit de stoelen die je ook bij de thuiszorgwinkel kunt lenen. Ze zijn vaak groot, lomp en zwaar. Er zijn wel wat lichtere uitvoeringen op de markt, maar die zijn toch vaak nog wel een kilo of 15. Bij zo’n stoel kun je eigenlijk niet echt zelf hoepelen, maar moet je geduwd worden. Dit komt door de zwaarte en omdat je niet in een optimale houding zit om kracht naar de hoepels over te brengen.

incidenteel rolstoel

Incidenteel rolstoel


Een actieve rolstoel is een rolstoel voor dagelijks gebruik. Dit is vaak een wat compactere stoel die ook lichter van gewicht is. Bij deze stoel is het wel de bedoeling dat je zelfstandig kunt rijden, maar heb je hier moeite mee en wil je toch zelfstandig weg kunnen zijn er mogelijkheden voor elektrische ondersteuning zoals bijvoorbeeld met onder andere de Smartdrive, de Lightdrive, of Emotion wielen en er zijn nog veel meer vergelijkbare opties.
Bij deze stoel heb je nog het verschil tussen een vouwframe en een vastframe. Het verschil zit hem in de ‘opvouwbaarheid’ van de rolstoel voor transport. Een vouwframe heeft een kruisframe en die vouw je in feite in het midden op. Een vastframe heeft een vaste as en deze kun je dus niet opvouwen. Je kunt vaak wel de rugleuning neerklappen om hem te vervoeren. Het voordeel van een vastframe is dat hij veel steviger is en minder ‘wringt’. Dit kan namelijk vervelend zijn bij het zitten en vaak geeft het problemen bij het gebruik van een handbike.

Vouwframe rolstoel

Vouwframe rolstoel


Een passieve rolstoel is een rolstoel voor dagelijks/regelmatig gebruik wanneer je niet zelfstandig kunt rijden. Je kan wel hoepelen bij deze stoel, maar het is zwaarder en je zit er niet voor in een gunstige houding vergeleken met een actieve stoel. Deze stoelen zijn ook vaak alweer een stukje zwaarder en minder compact, maar bieden wel een stuk meer comfort en mogelijkheden dan een incidenteel rolstoel. Hier kan eventueel ook nog elektrische ondersteuning op gemaakt worden.

Passieve rolstoel

Passieve rolstoel


Ook zijn er nog handbewogen of elektrische sportrolstoelen.

Handbewogen sportrolstoel

Handbewogen sportrolstoel

Wat heb ik nodig?

Als je een rolstoel gaat aanvragen bij de WMO is het heel belangrijk om van te voren goed te weten wat voor jou belangrijk is. Ik zou je dan ook als eerste aanraden om samen met een ergotherapeut te kijken naar een ‘pakket van eisen’, zoals dat genoemd wordt. Hierin worden alle voor jou belangrijke aspecten van een rolstoel beschreven. Dit is met name belangrijk als er bijzondere eisen zijn. Daarnaast kun je het beste eens op internet gaan kijken naar wat voor rolstoelen er eigenlijk allemaal zijn, zodat je kunt kijken naar wat jij denkt dat een goede optie voor jou is. Veel dealers werken samen met Invacare en Sunrise Medical en hebben dus als voorkeur een stoel van deze leveranciers te kiezen, hier later inhoudelijk meer over. Dit biedt voor veel mensen voldoende mogelijkheden, maar niet voor iedereen. Voor maatwerk (handbewogen) rolstoelen kun je dan bijvoorbeeld terecht bij TNS en Double Performance. Deze leveranciers maken de rolstoel volledig op jou maat. Het verschil is dat een maatwerk rolstoel bij wijze van tot op de millimeter op jou is afgestemd, en bij een standaard rolstoel wordt er uit standaard maten gekozen voor wat het dichtst bij jou afmetingen komt. Het is fijn als je zelf bij zowel de aanvraag bij de WMO als bij de passing weet wat voor jou belangrijk is. Vind je dit lastig? Vraag dan of je ergotherapeut bij de passing aanwezig kan zijn. Je hebt recht op 10 uur ergotherapie vanuit het basispakket. Bij TNS en Double Performance kun je sowieso altijd vrijblijvend op eigen initiatief een passing laten doen.

Een aanvraag doen

Als je een melding gaat doen bij de WMO kan dat meestal digitaal via de website van je gemeente. De aanvraag is vaak heel algemeen: wat heb je nodig en waarom. De WMO wordt geacht de aanvraag binnen 6 weken te onderzoeken (Artikel 2.3.2). Dit houdt in dat ze 6 weken de tijd hebben om (samen met jou) te bekijken of je recht hebt op de aangevraagde voorziening. Hiervoor vindt vaak een zogenaamd ‘keukentafelgesprek’ plaats, waarbij de WMO consulente meestal aan huis komt. Soms gaat dit telefonisch of op het gemeentehuis. Daarnaast kunnen ze ook nog en keuring bij een onafhankelijke arts aanvragen. Hiervoor is het handig als je behandelend arts/specialist achter de aanvraag staat, zeker bij ‘onzichtbare ziekte’. Het gebeurd nog wel eens dat de WMO met argumenten als ‘anti-revaliderend’ komt en dan is het fijn als je dit met behulp van je arts kunt weerleggen. In deze 6 weken kan de gemeente beslissen dat ze meer tijd nodig hebben voor het onderzoek, je kunt hier mee instemmen (maar ik zou wel duidelijke afspraken maken over de benodigde periode) of je kunt besluiten om toch al een aanvraag in te dienen. Normaal wordt deze aanvraag ingediend als het onderzoek is afgerond. De WMO is wettelijk verplicht (Artikel 2.3.5) om binnen 2 weken na de aanvraag te beslissen. Doen ze dit niet, dan kun je ze in gebreke stellen. Ben je het niet eens met de beslissing? Dan kun je in bezwaar gaan. Hou er rekening mee dat als de kans groot is dat de aandoening/beperking van tijdelijke aard is de WMO de aanvraag vaak afwijst. Wees eerlijk, maar niet te optimistisch.

In natura of PGB

Er zijn twee mogelijkheden waarop je hulpmiddelen kunt krijgen via de WMO, namelijk in natura of via een persoonsgebonden budget (PGB).
Bij een verstrekking in natura krijg je via de dealer van de WMO (bijvoorbeeld Welzorg, JenS of Medipoint) een rolstoel. De dealer is verantwoordelijk voor het verstrekken van het juiste hulpmiddel.
Bij een PGB krijg je een bepaald bedrag van de gemeente waarmee je dan zelf een voorziening kunt aanschaffen waar je maar wil en zit je dus niet gebonden aan (het aanbod van) de dealer van de gemeente. Kijk voor meer informatie hierover ook eens naar de WMO Powerkaart gemaakt door Support Magazine.

Wat belangrijk is om te weten voor een aanvraag in natura is dat je een persoonlijk plan kunt indienen bij je melding/aanvraag. Hierin kun je beschrijven welk hulpmiddel wat jou betreft het meest geschikt is, als je een speciale wens of voorkeur hebt. Dit kan bijvoorbeeld nuttig zijn als je een voorziening wil die buiten het pakket van de dealer valt. Dit hoef je niet persé te doen, maar als je dit wil moet het binnen 7 dagen na de melding.

Bij een PGB krijg je vaak (in eerste instantie?) een niet toereikend bedrag. Je kunt er voor kiezen om zelf bij te betalen. Hoe het PGB bedrag berekend wordt is per gemeente verschillend. Kijk hiervoor in de verordening maatschappelijke ondersteuning van jou gemeente (typ dit even in op Google). In de verordening van mijn gemeente staat dat het PGB als volgt wordt bepaald:

“De hoogte van het persoonsgebonden budget voor een zaak wordt bepaald aan de hand van en tot het maximum van de kostprijs van de in de situatie van de cliënt goedkoopst compenserende voorziening in natura en is toereikend voor de aanschaf daarvan.”

Op dit moment is het voor mij onduidelijk wat dit nou precies betekend. Wat wordt bijvoorbeeld precies bedoeld met ‘kostprijs’? Het is namelijk zo dat de gemeente een bepaalde prijs betaald aan de dealer, maar dit bedrag komt eigenlijk niet overeen met de aanschafwaarde van de voorziening. Ik heb me laten vertellen dat de gemeente een bepaald bedrag per maand betaald (B) en dat het PGB dan als volgt berekend zou worden:

B x 12 x 7 = PGB

De x12 zijn de 12 maanden per jaar, en x7 omdat je geacht wordt 7 jaar met je rolstoel te doen. Ik heb bij de gemeente nagevraagd hoe dit nu daadwerkelijk berekend wordt, maar daar heb ik tot nu toe geen antwoord op gekregen. Ik weet dus niet of het hier gaat om de daadwerkelijke aanschafwaarde, of het bedrag dat de gemeente aan huur betaald.

Bedenk goed dat als je een voorziening wilt aanschaffen met een PGB dat je daarna geheel zelf verantwoordelijk bent voor alle eventuele aanpassingen en reparaties en dat je dus 7 jaar met de voorziening moet doen voor je opnieuw een PGB of voorziening kunt aanvragen in dezelfde categorie. De meeste mensen geven hierom ook hun voorkeur aan een verstrekking in natura. Als je toch voor een PGB wil gaan, maak dan afspraken met je leverancier over het onderhoud en de kosten hiervan. Sommige leveranciers bieden een soort onderhoudspakket aan zodat je niet zomaar met onverwachte kosten komt te zitten.

Het pakket

Een vaak genoemde zin is ‘dit zit wel/niet in het pakket’. Hierbij gaat het om het pakket hulpmiddelen van de dealer (Welzorg, JenS, Medipoint), wat wil zeggen; die leveranciers waarmee de dealer prijsafspraken heeft. Eigenlijk houd dit in de praktijk in dat je vrijwel altijd beperkt wordt in je keus bij het kiezen van een voorziening. De dealer geeft je een paar opties, die dus allemaal ‘binnen het pakket’ vallen. Want dit is het goedkoopst. Wat veel mensen niet weten is dat je, als je hier goede argumenten voor hebt, gewoon mag afwijken van dat pakket als het je niet kan bieden wat jij nodig hebt. Dit wil de dealer liever niet want dit is vaak vele malen duurder omdat ze hier geen hoge kortingen krijgen, dit is ook de reden dat eigenlijk nooit wordt gezegd dat dit een optie is. Maar dat is het dus wel! Je moet dan natuurlijk wel een goeie reden hebben waarom de voorzieningen binnen het pakket niet voldoen, als dit zo is kan het helpen om dit in het ergotherapeutisch verslag op te nemen (of in elk geval om die belangrijke punten waar jou stoel aan moet voldoen op te nemen). Dit kun je dan opnemen in je persoonlijk plan. Hierom is het dus belangrijk dat je weet welke opties er binnen én buiten het pakket zijn en wat jij nodig hebt.

Ik was lange tijd in de veronderstelling dat de WMO bepaald of je een voorziening van buiten het pakket mag nemen, maar dit ligt blijkbaar toch bij de dealer. De WMO geeft de indicatie af voor de voorziening en dan moet de dealer zorgen voor een adequate voorziening. Of dat binnen of buiten het pakket is bepalen zij dus uiteindelijk en niet de WMO. Wel kan het belangrijk zijn op te letten of belangrijke eisen in de indicatie genoemd worden, zodat de dealer zich daar aan moet houden.

Hopelijk heb je wat aan de informatie gehad! Als laatste tip wil ik nog dit meegeven: ga niet akkoord met iets waar je niet tevreden mee bent. Als je het eenmaal in huis hebt, is het heel moeilijk nog iets anders te krijgen. Laat je niks wijsmaken en kom je er niet uit? Zoek hulp of ondersteuning. Als je een stoel hebt die goed past en je echt helpt zul je er met meer plezier gebruik van maken als dat je je maar ellendig voelt in ‘dat ding’ omdat hij niet bij je past. Je rolstoel moet je vriend worden, niet je vijand.

Liefs Marly

Print Friendly, PDF & Email

You may also like

Skip to content

Als je de blog van dailyspoonie wil blijven gebruiken, ga je akkoord met het gebruik van cookies waarmee gegevens worden verzameld, gebruikt en gedeeld. Meer weten hierover lees onze Privacy Verklaring meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten